MUZEUM NARODOWE W KRAKOWIE
Strona główna | Mapa serwisu | Kontakt | Szukaj
Mediateka
Katalog zbiorów

Unikatowa tapiseria "Przegląd wojsk pod Zabłudowem"

XVIII-wieczny gobelin ukazujący „Przegląd wojsk pod Zabłudowem" to dzieło wyjątkowe. „Uważam go za pewien rodzaj ikonograficznego i historycznego arcydzieła, w sposób znakomity przedstawiający nie tylko same wydarzenia militarne, ale także epokę sarmatyzmu, tak ważną w dziejach Polski oraz Litwy i Białorusi.” – pisze prof. Zdzisław Żygulski jun., wybitny historyk sztuki, jeden z najważniejszych znawców dawnej broni i kultury staropolskiej.

XVIII-wieczny gobelin ukazujący „Przegląd wojsk pod Zabłudowem" to dzieło wyjątkowe. „Uważam go za pewien rodzaj ikonograficznego i historycznego arcydzieła, w sposób znakomity przedstawiający nie tylko same wydarzenia militarne, ale także epokę sarmatyzmu, tak ważną w dziejach Polski oraz Litwy i Białorusi.” – pisze prof. Zdzisław Żygulski jun., wybitny historyk sztuki, jeden z najważniejszych znawców dawnej broni i kultury staropolskiej.

Muzeum Narodowe w Krakowie od początku istnienia gromadzi tkaniny i ubiory ilustrujące kulturę polską. Bardzo ważną część kolekcji stanowią przedmioty z XVIII wieku, tworzone na ziemiach dawnej Rzeczypospolitej. Tapiseria „Przegląd wojsk pod Zabłudowem” została właśnie zakupiona do kolekcji tkanin i ubiorów Muzeum Narodowego w Krakowie dzięki dofinansowaniu ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego.

Gobelin jest jednym z zaledwie czterech zachowanych spośród serii liczącej jedenaście tkanin, wyprodukowanych około roku 1740 w manufakturze Radziwiłłów. Zdaniem eksperta domu aukcyjnego Sotheby's , Stefanii Douglas, dyrektor departamentu mebli i sztuk dekoracyjnych firmy, w wykonaniu kartonu przygotowawczego do gobelinu uczestniczył Ksawery Dominik Heski Starszy, nadworny malarz Radziwiłłów.

Gobelin jest największy (382 x 604) z serii i wyjątkowy pod względem artystycznym. Tapiserię przekazali przedstawiciele rodu Radziwiłłów jako depozyt do Muzeum Książąt Czartoryskich podczas II wojny światowej.
W 1959 roku, gdy Muzeum przeprowadziło remont w pałacu Czartoryskich i zorganizowało tam nową ekspozycję, monumentalny gobelin z wyobrażeniem hetmana Michała Kazimierza Radziwiłła Rybeńki zawisł na ścianie klatki schodowej prowadzącej z pierwszego piętra do galerii malarstwa.
W „Przeglądzie wojsk pod Zabłudowem” na pierwszym planie widać ogromną postać hetmana Rybeńki na koniu, w pełnej sarmackiej pysze. W głębi przesuwają się oddziały wojska litewskiego, w tym chorągwie husarskie, nieodgrywające już wówczas swojej zwycięskiej roli. Przypatruje się im sam król August III Sas – mikroskopijny w porównaniu z monumentalnym konnym wizerunkiem hetmana. Duma sarmacka i pogarda dla króla? – jak sugeruje prof. Żygulski. Na samej górze widnieje herb Radziwiłłów, a u dołu kartusz z opisem wydarzenia.

Tapiseria „Przegląd wojsk pod Zabłudowem” zostanie zaprezentowania w Galerii „Broń i Barwa w Polsce” (Gmach Główny MNK) w Noc Muzeów z 17 na 18 maja br., w sali poświęconej sztuce wojennej czasów saskich. Mamy nadzieję, że to niezwykłe dzieło pomoże lepiej zrozumieć dawną polską kulturę i poznać historię rzemiosła artystycznego.

 

Projekt dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego

 

 

 

          

Fot. Karol Kowalik - MNK
Copyright (c) 2006-2009 Muzeum Narodowe w Krakowie