Pałac Biskupa Erazma Ciołka – nowy Oddział Muzeum Narodowego w Krakowie jest czynny dla zwiedzających od 19 października 2007.
Gotycko-renesansowy Pałac biskupa płockiego Erazma Ciołka, wybitnego dyplomaty, humanisty i mecenasa sztuki jest jednym z najświetniejszych zabytków architektury rezydencjonalnej w Krakowie. Jego twórcami na początku XVI wieku byli architekci i kamieniarze zatrudnieni wówczas do prac na Wawelu oraz przy budowie krużganków w Collegium Maius UJ.
Kolejny właściciel pałacu, biskup Piotr Tomicki w latach 1522-1535 kontynuował i dokończył dzieło swego poprzednika. Powstała okazała wczesnorenesansowa rezydencja, łącząca elementy gotyku i stylu Odrodzenia. Przebudowywana parokrotnie w późniejszych wiekach, uległa dewastacji w pierwszej połowie XIX stulecia, w związku z umieszczeniem tam austriackich koszar i biur policji.
Zanim rozpoczęto remont, prowadzone były intensywne prace badawcze i projektowe. Dopiero zatem po trzech latach od przejęcia, w roku 1999 rozpoczął się generalny remont konserwatorski i pełna rewaloryzacja zabytku. Społeczny Komitet Odnowy Zabytków Krakowa, który przeznaczył na ten cel lwią część funduszy, uczynił zadanie priorytetowe z prowadzonych w pałacu kompleksowych prac konserwatorskich i budowlanych. Objęły one częściową rekonstrukcję i wyeksponowanie elementów późnogotyckich i renesansowych, a także niektórych fragmentów pochodzących z późniejszych faz budowlanych. Dzisiaj jest to jeden z piękniejszych budynków w zespole rezydencji kapitulnych przy ul. Kanoniczej.
Oprócz sumy przekazanej przez SKOZK, na remont pałacu złożyły się też środki własne Muzeum oraz jednorazowa dotacja Fundacji Rozwoju Nauki Niemieckiej. Już w bieżącym roku otrzymaliśmy też dotację z Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego na pierwszy etap zagospodarowania obiektu. Dzięki temu oddana została społeczeństwu nowa placówka muzealna, w której pokazano dwie z najcenniejszych kolekcji Muzeum Narodowego w Krakowie.
Na pierwszym piętrze w amfiladzie sal znalazła miejsce stała wystawa „Sztuka Dawnej Polski. XIII-XVIII wiek”, czyli jeden z najwybitniejszych w kraju zbiorów sztuki średniowiecza, renesansu i baroku. Gromadzony od końca XIX wieku, eksponowany był najpierw w Sukiennicach, po II wojnie światowej w Kamienicy Szołayskich, a od czasu rozpoczęcia jej remontu przechowywany był – niestety – w magazynach, z wyjątkiem czterdziestu trzech najcenniejszych obiektów, które gościnnie przyjęła do swoich sal wystawowych Dyrekcja Zamku Królewskiego na Wawelu.
Parter Pałacu Ciołka oddano sztuce cerkiewnej. Posiadamy najlepszą w Polsce kolekcję, również gromadzoną od końca XIX wieku i również wystawianą początkowo w Sukiennicach, lecz tylko od około 1900 do 1914 roku. Od I wojny światowej przechowywana jest w magazynach, a jedynie pojedyncze zabytki pokazywane były na wystawach czasowych. W naszym nowym Oddziale znalazła się zatem pierwsza w dziejach Muzeum stała wystawa tej kolekcji.
Obie galerie dobrze się uzupełniają i w rezultacie dają szerszy i bliższy historycznej prawdzie obraz dziejów, kultury i sztuki Polski – od średniowiecza do końca XVIII wieku
Budynek o powierzchni ponad 2400 m² mieści też nowocześnie urządzone magazyny, a także biura kustoszy, pracownię konserwatorską, która sprawuje stałą pieczę nad zabytkami polichromowanymi i malarstwem tablicowym, a także pomieszczenia administracyjne i gospodarcze.
Wiosną 2007 roku zaczęła się przeprowadzka muzealiów i 18 października 2007 roku uroczyście otworzyliśmy nowy Oddział Muzeum, czyli „Pałac Biskupa Erazma Ciołka”. W 2007 roku Kraków obchodził Jubileusz 750-lecia Lokacji Miasta, a zatem udostępnienie publiczności tego nowego muzeum stało się istotnym uświetnieniem obchodów Jubileuszu. Przede wszystkim jednak stało się dla nas w Muzeum wielkim świętem oraz radością z powodu możliwości przywrócenia do społecznej świadomości tej cennej cząstki naszego kulturowego i artystycznego dziedzictwa.
Pałac Biskupa Erazma Ciołka otwarto dzięki pomocy:
Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego
Społecznego Komitetu Odnowy Zabytków Krakowa
Bayerische Hypo- und Vereisbank AG und Stifterverband für die Deutsche Wissenschaft
Mecenasi:
Podziękowania dla:
Patronat medialny:
TVP3 Kraków, AMS, Polskie Radio, Dwójka Polskie Radio, Radio Kraków, Rzeczpospolita, Dziennik Polski, Wprost, Sztuka.pl, Art&Business, Spotkania z Zabytkami, Polish Market, Onet.pl, Magiczny Kraków, E-Krakow.com/Cracow-Life.com
|