MUZEUM NARODOWE W KRAKOWIE
Strona główna | Mapa serwisu | Kontakt | Szukaj
Mediateka
Katalog zbiorów

Lekcja romantyzmu według Goi. Cztery cykle graficzne ze zbiorów Muzeum Narodowego w Krakowie

23 kwietnia - 25 sierpnia 2002

Gmach Główny

 

Po raz drugi w Krakowie, po blisko dziesięciu latach, możemy oglądać cztery kompletne serie rycin Francisca Goi, hiszpańskiego malarza i grafika, uważanego powszechnie za najważniejszego twórcę przełomu XVIII i XIX wieku.

 

Na wystawie Lekcja romantyzmu według Goi, zaprezentowanej w Gmachu Głównym Muzeum Narodowego, będziemy mogli podziwiać dwieście osiemnaście grafik, składających się na cztery słynne cykle graficzne hiszpańskiego Francisco Goya - Autoportretmistrza: Kaprysy, Okropności wojny, Tauromachia, Przysłowia - Szaleństwa. Wszystkie eksponowane cykle są wydaniami pośmiertnymi i pochodzą z kolekcji Feliksa „Mangghi” Jasieńskiego, ofiarowanej Muzeum w 1920 roku. Należą one, obok rycin Dürera czy Rembrandta, do największych osiągnięć w historii grafiki europejskiej.

 

Bogata i różnorodna twórczość Goi zapowiadała już romantyzm, on sam stał się ideałem romantycznego artysty dla pokolenia Baudelaire’a i Delacroix'a, a później wzorem dla twórców XX wieku. W jego dziele można odnaleźć wszystkie elementy składające się na kanon estetyki romantycznej. Chociaż namalował dziesiątki obrazów, w świadomości powszechnej, pozostaje twórcą przede wszystkim cyklów graficznych o niezwykłej sile wyrazu.

 

Kaprysy to najwcześniejsza i do dzisiaj wywołująca wiele sprzecznych interpretacji, seria rycin, która ukazała się jeszcze za życia artysty w 1799 roku. Stanowi ona, Francisco Goya - Rozsądek uśpiony rodzi potworyprzenikniętą oświeceniowym racjonalizmem, satyrę na ustrój społeczny i polityczny Hiszpanii. Poszczególne ryciny postrzegane też są jako „senne koszmary” - twory, nękanej chorobą, podświadomości artysty. Te właśnie obrazy, jakby z pogranicza snu i jawy, grozy i groteski, najbardziej przemawiały do wyobraźni romantycznego pokolenia odbiorców jego sztuki.

 

Dramatyczne wypadki współczesne - kampanię hiszpańską Napoleona i powstanie ludowe komentował Goya w drugim wielkim cyklu Okropności wojny, który jest dokumentalnym zapisem tragicznych epizodów wojennych i gorącym protestem przeciwko wojnie i cierpieniom jakie niesie ona z sobą. Tworząc przejmujące obrazy terroru, cierpienia, strachu i rozpaczy artysta dał również wyraz ówczesnym rewolucyjnym i romantycznym dążeniom, zainspirowanym Wielką Rewolucja Francuską. Cykl powstał w latach 1810 - 1820, ale wydany został po raz pierwszy dopiero w roku 1863, w trzydzieści pięć lat po śmierci artysty.

 

Kolejny cykl Tauromachia, powstały w latach 1815 - 1816, ukazał się również za życia artysty, w 1816 rokuFrancisco Goya - Zręczność i zuchwałość Juanito Apinani na arenie w Madrycie i ma swe źródło w wielkiej namiętności i pasji Goi, jaką była walka byków.

 

Ostatnia seria rycin Przysłowia - Szaleństwa, powstała prawdopodobnie w latach 1816 - 1824, obrazująca szaleństwa ludzkie, wyrosła z duchowego kryzysu, spowodowanego ciężką chorobą, jaką Goya przeszedł w 1819 roku. Ryciny są plastyczną wizją lęków artysty z tego okresu, jego niepokojów i wyobrażeń a także nowatorskim przetworzeniem niektórych motywów, które pojawiły się już w Kaprysach. Podobnie, jak Okropności wojny, cykl ukazał się po raz pierwszy w kilkadziesiąt lat po śmierci artysty, w roku 1864.

 

Eksponowane w Muzeum Narodowym cykle pochodzą z następujących wydań: Kaprysy - wydanie drugie, ok. 1855, Okropności wojny - wydanie drugie 1892, Tauromachia - wydanie trzecie 1876, Przysłowia - Szaleństwa - wydanie piąte 1904.

 

Kurator wystawy: Lucyna Lencznarowicz

Aranżacja plastyczna: Paweł Wałek

 

Patronat medialny: Gazeta Wyborcza, RMF FM, TV Kraków - stały patron medialny, Onet.pl, Magiczny Kraków - patroni internetowi, Videowall

Copyright (c) 2006-2009 Muzeum Narodowe w Krakowie