Z MAGAZYNÓW NA EKSPOZYCJĘ – PRACE KONSERWATORSKIE

Pracownia Konserwacji Malarstwa i Rzeźby

Pałac Biskupa Erazma Ciołka

Muzeum Narodowe w Krakowie

ul. Kanonicza 17
31-002 Kraków

tel. 012/ 424 93 79, 012/ 424 93 80

Dnia 19 października 2007 roku w Pałacu Biskupa Erazma Ciołka otwarto dwie stałe Galerie: „Sztuka Dawnej Polski. XII–XVIII wiek”, prezentującą dzieła polskiej sztuki średniowiecza, renesansu, baroku, oraz „Sztuka Cerkiewna Dawnej Rzeczypospolitej” – przedstawiającą ikony i obiekty typu sakralnego związane z Kościołem Wschodnim.

Kolekcja polskiego malarstwa i rzeźby do 1764 roku, prócz 40 najcenniejszych obiektów eksponowanych gościnnie na Zamku Królewskim na Wawelu, od 1997 do 2007 roku była przechowywana w magazynach Pałacyku Czapskich (Muzeum im. Emeryka Hutten-Czapskiego – Oddział MNK) przy ul. J. Piłsudskiego. Natomiast muzealia sztuki cerkiewnej wystawiano jedynie od około 1900 do 1914 roku w Sukiennicach, od I wojny światowej przechowywane były w magazynach, a pojedyncze zabytki pokazywano na wystawach czasowych.

Stan zachowania obiektów przechowywanych przez tak długi okres czasu w magazynach wymagał od konserwatorów ciężkiej i dobrze zorganizowanej pracy. W magazynach, gdzie obiekty były ulokowane, poddano je przeglądom konserwatorskim, sprawdzono stan zachowania prawie 600 eksponatów i przygotowano je do transportu do Pałacu Biskupa Erazma Ciołka.

W oparciu o wykonane przeglądy, badania, zgodnie z przedyskutowanymi projektami konserwatorskimi przeprowadzono zakrojone na szeroką skalę prace. Wszystkie obiekty oczyszczono, wykonano konieczne prace zabezpieczające oraz wykonano pełną lub częściową konserwację bardzo wielu obiektów.

Wykonano m.in. pełną konserwację dwu złoconych i polichromowanych ołtarzy o nowożytnym, architektonicznym typie nastawy – Ołtarza św. Anny Samotrzeć oraz Ołtarza ze sceną Ecce Homo z fary w Krośnie nad Wisłokiem z początku XVII wieku, konserwację retabulum ołtarzowego z kościoła w Domaradzu z ok. 1520 roku, a także złoconej drewnianej rzeźby św. Jan Ewangelisty z XVII wieku.

Przygotowano konserwatorsko prezentowaną w „Sali Cnót” kolekcję portretów staropolskich z okresu od XVI do XVII wieku oraz znajdujące się w "Sali Hetmańskiej” obrazy o tematyce historycznej.

Pracownia LANBOZ przeprowadziła pełną konserwację ikonostasu z pierwszej połowy XVIII wieku, pochodzącego z Lipowca na Bracławszczyźnie, który eksponowany był jedynie w latach 1900–1914 w galerii w Sukiennicach. Wykonała konserwację wielu ikon i krzyży procesyjnych.

Dzięki zaangażowaniu i ciężkiej pracy konserwatorów Pracowni, w Pałacu Biskupa Erazma Ciołka na dwu stałych wystawach można podziwiać średniowieczne retabula ołtarzowe, obrazy tablicowe i polichromowane rzeźby polskiej sztuki sakralnej, kolekcję ikon i obiekty należące do cerkiewnego wyposażenia.

Przywrócono blask Poliptykowi św. Jana Jałmużnika, Poliptykowi z Dobczyc, Retabulum z Tymowej, Tryptykowi z Maniów.

W roku 2007 Pracownia, dzięki dotacji MKiDN, została wyposażona w wysokiej klasy sprzęt konserwatorski i badawczy, m.in. mikroskop binokularny Restauro umożliwiający diagnozowanie stanu zachowania obiektów i wykonywanie zdjęć w dużym powiększeniu, sprzęt fotograficzny i oświetleniowy do zdjęć w świetle analitycznym (VIS, UV).

Opracowanie i zdjęcia Regina Klincewicz-Krupińska